Sposób komponowania posiłków może sporo powiedzieć o codziennych zwyczajach mieszkańców danego kraju. W Indiach jedzenie jest związane nie tylko i wyłącznie z dostępnością towarów, lecz także z porą roku, lokalnymi tradycjami i zasadami przekazywanymi w rodzinach. W jednym regionie podstawą obiadu może być ryż podawany z warzywami i sosem, w innym większą rolę odgrywają placki pszenne, fasola albo potrawy przygotowywane na bazie mleka.
Z tego powodu dania indyjskie różnią się między sobą znacznie bardziej, niż mogłoby wynikać z ich popularnego wizerunku. Nie istnieje jeden zestaw składników ani jedna metoda gotowania, które opisywałyby całą tę tradycję. Na północy kraju częściej spotyka się pieczywo wypiekane na gorącej powierzchni lub w piecu, jednak w wielu częściach południowych ważne miejsce zajmują ryż, soczewica i fermentowane ciasto wykorzystywane do przygotowania placków dosa. Lokalne różnice dotyczą również dodatków, sposobu przyprawiania oraz konsystencji potraw, dlatego poznawanie regionalnych przepisów wymaga uwzględnienia ich pochodzenia.
Ważnym elementem przygotowywania posiłków jest odpowiednie łączenie składników już na początku gotowania. W wielu przepisach cebulę podsmaża się do określonego stopnia zrumienienia, a następnie dodaje czosnek, imbir i przyprawy. Kolejność ma znaczenie, ponieważ poszczególne produkty uwalniają aromat w różnym tempie. Zbyt krótka obróbka może sprawić, że przyprawy pozostaną surowe w smaku, jednakże zbyt długie podgrzewanie niektórych składników prowadzi do ich przypalenia i pojawienia się goryczy. Indyjskie jedzenie często używa także jogurt, mleko kokosowe, pomidory lub wodę jako podstawę sosu. Wybór uzależniony jest od dokładnie określonej receptury, a zmiana jednego składnika może wpłynąć na gęstość, kwasowość i sposób łączenia się smaków. Np jogurt dodany do bardzo gorącego sosu może się rozwarstwić, dlatego zwykle trzeba kontrolować temperaturę i sposób jego wprowadzania. Podobnej uwagi wymaga dodawanie chili. Jego ostrość zależy od odmiany, ilości oraz formy, w jakiej trafia do potrawy, więc samo określenie przepisu jako łagodnego albo pikantnego nie za każdym razem wystarcza do przewidzenia efektu.
W wielu tradycyjnych posiłkach poszczególne potrawy pełnią różne funkcje i są podawane razem, a nie jako jeden duży element na talerzu. Ryż lub pieczywo stanowią podstawę, sos dostarcza wilgoci, a warzywa, soczewica lub mięso uzupełniają całość. Taki sposób serwowania pozwala we własnym zakresie dobierać proporcje poszczególnych składników w trakcie jedzenia. Kuchnia indyjska obejmuje między innymi potrawy typu thali, w których kilka niedużych porcji umieszcza się obok siebie, dzięki czemu na jednym posiłku można zestawić różnorakie smaki i konsystencje. W domowym gotowaniu podobną zasadę można zastosować bez przygotowywania wielu trudnych dań. Wystarczy połączyć produkt skrobiowy z jednym daniem warzywnym i stosownie dobranym dodatkiem, pamiętając, że poszczególne elementy mogą wymagać odmiennego czasu przygotowania. Warto także uwzględnić różnice w zawartości płynu. Gęsty sos świetnie łączy się z pieczywem, jednakże rzadsze potrawy na prawdę bardzo często podaje się z ryżem. Niektóre przepisy zakładają wcześniejsze namaczanie soczewicy lub ciecierzycy, co wpływa na czas gotowania i końcową miękkość składników. Pominięcie tego etapu może oznaczać konieczność dłuższej obróbki, a w przypadku roślin strączkowych również trudniejsze pozyskanie jednolitej konsystencji.
Na charakter potraw wpływają też metody przechowywania i wykorzystywania produktów. W wielu regionach Indii przygotowuje się pikle, czyli warzywa lub owoce konserwowane z użyciem soli, przypraw i odpowiedniego tłuszczu lub kwaśnej zalewy. Ich smak może być intensywny, dlatego zazwyczaj stanowią dodatek do posiłku, a nie jego główną część. Spotyka się też chutneye, organizowane w głównej mierze z kolendry, mięty, kokosa, tamaryndowca lub owoców. Ich skład zależy od regionu i potrawy, z którą są podawane. W domowej kuchni znaczenie ma również świeżość przypraw. Mielone składniki z w pewnych sytuacjach tracą część aromatu, podczas gdy pełne nasiona można rozgnieść albo krótko podprażyć bezpośrednio przed użyciem. Nie znaczy to jednak, że każda receptura wymaga samodzielnego przygotowania mieszanki, ponieważ w większości przypadków wykorzystuje się gotowe kompozycje o ustalonych proporcjach. Przy odtwarzaniu regionalnych przepisów warto sprawdzać nie tylko i wyłącznie listę składników, niemniej jednak również ich formę, kolejność dodawania i czas obróbki. Te detale wyjaśniają, dlaczego 2 potrawy o podobnych nazwach mogą różnić się smakiem, dizajnem oraz strukturą, mimo że wykorzystują zbliżone produkty.
Zobacz więcej: curry Szczecin.